Movisie · Wat het instituut zelf opschrijft
Het programma dat niet zou bestaan: genderinclusief opvoeden vanaf jonge leeftijd
In 2026 noemt Movisie de „genderideologie” een verzonnen complot. In 2019 publiceerde Movisie het verslag van een brainstorm van de Alliantie Genderdiversiteit over een kennishub om opvoeders te helpen stereotype gendernormen te verminderen, met thema’s als het „herkennen van genderdysforie”.
Naar aanleiding van het Movisie-materiaal: Genderinclusief opvoeden: hoe doe je dat? (Movisie / Alliantie Genderdiversiteit, 2019).
In maart 2026 noemt Movisie de „genderideologie” een verzonnen complottheorie over een elite die kinderen en het gezin zou bedreigen (zie de weerlegging van dat artikel). Wie wil weten wat Movisie zelf over gender en opvoeding schreef, kan terecht op de eigen website van het instituut. Op 2 mei 2019 publiceerde Movisie daar het verslag „Genderinclusief opvoeden: hoe doe je dat?” van de Alliantie Genderdiversiteit (bron).
Een kennishub, zeventien experts
Het verslag doet verslag van een brainstorm op donderdag 18 april 2019 met 17 „experts uit het netwerk” over de inrichting van een „kennishub”. Het is een werkdocument van het kernteam van de Alliantie Genderdiversiteit; reacties konden tot 7 mei naar een Rutgers-adres worden gestuurd.
Wat de kennishub wil
Het doel staat in de tekst: „de invloed van stereotype gendernormen te verminderen” en opvoeders „concrete handvatten” geven om bij de opvoeding van (jonge) kinderen „brede en ruime definities” van „mannelijkheid” en „vrouwelijkheid” te hanteren. De doelgroep is ouders en professionals: „leerkrachten, medewerkers van de kinderopvang, medewerkers van de centra voor jeugd en gezin” en pedagogen of sociaal pedagogisch werkers. Het verslag richt zich op „early adopters” en „early majority”: „mensen die gender graag anders willen benaderen maar de concrete handvatten missen”.
De genoemde thema’s
Als mogelijke thema’s voor workshops en lezingen worden onder meer genoemd:
- „Herkennen en omgaan met genderdysforie voor ouders en leerkrachten”;
- „Het doorbreken van binair denken in de opvoeding”;
- nadenken over „welk speelgoed je aan het kind aanbiedt”;
- „De genderbril opzetten”, met aandacht voor „onbewuste patronen”.
Als boek over de ontwikkeling van identiteit en genderaspecten bij kinderen noemt het verslag Sexing the Body van Anne Fausto-Sterling. Het verslag eindigt met de wens dat het onderwerp positief wordt benaderd: „gender is van iedereen en gender is leuk!” Onder de „inspirerende personen” staat Hanneke Felten („onderzoeker en projectleider Movisie”), naast onder anderen hoogleraar Judi Mesman en psycholoog Belle Derks.
Wat de Cass Review zegt over gender bij jonge kinderen
De Cass Review (NHS England, 2024) schrijft dat vroege studies bij ongeveer 15 procent van de kinderen die vóór de puberteit genderincongruentie lieten zien, vaststelden dat die tot in de volwassenheid aanhield, en latere studies bij 10 tot 33 procent (par. 2.6; bron). Het rapport noemt sociale transitie binnen de NHS een actieve interventie (par. 12.5) en schrijft dat de clinicus gezinnen moet helpen normale ontwikkelingsvariatie in genderrolgedrag en -expressie te herkennen (par. 12.37). Over het effect van puberteitsremmers op genderdysforie en psychisch welzijn concludeert de systematische review voor Cass dat daarover geen conclusies te trekken zijn (bron). Het Movisie-verslag gaat over opvoeding en niet over zorg of sociale transitie; de vraag of een thema als „genderdysforie herkennen” bij jonge kinderen past, kan worden gesteld met deze cijfers in de hand.
Een werkplan, geen verzinsel
De Alliantie Genderdiversiteit bestaat dus niet alleen in de verbeelding van critici: zij publiceert verslagen, organiseert een kennishub, bespreekt locaties, stelt budget voor reiskosten beschikbaar en noemt een eigen projectleider bij naam. Wie dit verslag bekritiseert, reageert op gepubliceerd materiaal. Dat is geen complotdenken, maar lezen wat er staat.
Lees verder
- De andere kant van dezelfde medaille: hoe Movisie kritiek tot desinformatie verklaart.
- De doorwerking in school en zorg: onderwijs en gender en jeugdzorg en gender.
Bronnen
- Movisie / Alliantie Genderdiversiteit, verslag „Genderinclusief opvoeden: hoe doe je dat?” (2 mei 2019) — alle aangehaalde formuleringen komen uit dit verslag.
- Cass Review — Independent review of gender identity services for children and young people, NHS England (2024), par. 2.6, 12.5 en 12.37.
- Taylor e.a., systematische review puberteitsremmers (Universiteit van York, 2024), Arch Dis Child — Europe PMC.
- A. Fausto-Sterling, Sexing the Body (2000) — als boek genoemd in het Movisie-verslag.